HEG लिमिटेडच्या डिमर्जरला NCLTच्या इंदूर खंडपीठाने मंजुरी दिली असून, या पुनर्रचनेनंतर दोन स्वतंत्रपणे सूचीबद्ध कंपन्यांचा मार्ग मोकळा झाला आहे. HEG लिमिटेडचा मुख्य व्यवसाय ग्रेफाइट इलेक्ट्रोडवर केंद्रित राहणार असून, नव्या HEG ग्राफाइट लिमिटेडकडे अॅडव्हान्स्ड मटेरियल्स, बॅटरी एनर्जी सोल्युशन्स, अक्षय ऊर्जा आणि स्टोरेजशी संबंधित व्यवसायांचा विस्तार करण्याची जबाबदारी असेल. विशेष म्हणजे, विद्यमान भागधारकांना प्रत्येक एका HEG शेअरसाठी नव्या कंपनीचा एक शेअर मिळणार आहे.
NCLT मंजुरीनंतर डिमर्जरची प्रक्रिया वेगाने
HEG लिमिटेड, HEG ग्राफाइट लिमिटेड आणि भिलवाडा एनर्जी लिमिटेड यांच्यातील Composite Scheme of Arrangement ला NCLTच्या इंदूर खंडपीठाने मंजुरी दिली आहे. या आदेशाची माहिती 18 ऑगस्ट 2026 रोजी NCLTच्या वेबसाइटवर अपलोड करण्यात आली.
मात्र, डिमर्जर तातडीने प्रभावी होणार नाही. NCLTच्या आदेशाची प्रमाणित प्रत मिळाल्यानंतर ती Registrar of Companies म्हणजेच RoC कडे दाखल करावी लागेल. ही प्रक्रिया पूर्ण झाल्यानंतरच योजना अधिकृतपणे प्रभावी होईल.
भागधारकांना प्रत्येक शेअरमागे नव्या कंपनीचा एक शेअर
या डिमर्जरमधील सर्वात महत्त्वाचा मुद्दा म्हणजे भागधारकांना मिळणारे शेअर्स. HEG लिमिटेडच्या विद्यमान भागधारकांना त्यांच्या प्रत्येक एका शेअरसाठी HEG ग्राफाइट लिमिटेडचा एक इक्विटी शेअर मिळणार आहे. म्हणजेच शेअर वाटपाचे प्रमाण 1:1 असे राहणार आहे.
या रचनेमुळे भागधारकांकडे दोन स्वतंत्र व्यवसायांमध्ये स्वतंत्र गुंतवणूक राहणार आहे. कंपनीच्या मते, दोन्ही व्यवसायांना स्वतंत्र धोरण, व्यवस्थापनाचे अधिक लक्ष आणि स्वतंत्र भांडवली रचना मिळाल्याने दीर्घकालीन मूल्यनिर्मितीला चालना मिळू शकते.
HEG लिमिटेडचा फोकस ग्रेफाइट इलेक्ट्रोडवर
पुनर्रचनेनंतर HEG लिमिटेडचा मुख्य भर ग्रेफाइट इलेक्ट्रोड व्यवसायावर राहणार आहे. कंपनीने या क्षेत्रात उभारलेली जागतिक ओळख आणि अनुभव पुढेही केंद्रस्थानी राहणार आहे.
दुसरीकडे, नव्या कंपनीचा व्यवसाय अॅडव्हान्स्ड मटेरियल्सच्या दिशेने विस्तारला जाणार आहे. या व्यवसायाला ग्रीन पॉवर आणि CNI आधारित सोल्युशन्सची साथ मिळणार आहे.
बॅटरी, ऊर्जा आणि स्टोरेज क्षेत्रात नव्या कंपनीची नजर
HEGचे अध्यक्ष, व्यवस्थापकीय संचालक आणि मुख्य कार्यकारी अधिकारी रवी झुनझुनवाला यांच्या मते, नवीन कंपनी ही कार्बन आणि अॅडव्हान्स्ड मटेरियल्समधील विद्यमान कौशल्याचा पुढील टप्पा आहे.
नव्या व्यवसायात अॅडव्हान्स्ड बॅटरी मटेरियल्स, अक्षय ऊर्जा, ऊर्जा साठवणूक आणि जलविद्युत ऊर्जा यांसारख्या क्षेत्रांचा समावेश असेल. त्यामुळे डिमर्जरनंतर कंपनीची वाढ पारंपरिक ग्रेफाइट व्यवसायापुरती मर्यादित न राहता भारताच्या ऊर्जा संक्रमणाशी संबंधित क्षेत्रांकडे वळण्याची शक्यता आहे.
व्यवस्थापनाला दोन स्वतंत्र व्यवसायांवर अधिक लक्ष देता येणार
HEGचे उपाध्यक्ष रिजू झुनझुनवाला यांनी या डिमर्जरला कंपनीच्या मूल्यनिर्मितीच्या प्रवासातील महत्त्वाचा टप्पा म्हटले आहे.
त्यांच्या मते, पुनर्रचनेनंतर दोन स्वतंत्र आणि स्वतंत्रपणे मूल्यांकन होऊ शकणारे व्यवसाय तयार होतील. प्रत्येक व्यवसायासाठी स्वतंत्र धोरण आणि भांडवली वाटपाची दिशा निश्चित करता येईल. त्यामुळे दोन्ही कंपन्यांना त्यांच्या संबंधित क्षेत्रातील संधींनुसार स्वतंत्रपणे विस्तार करण्याची अधिक लवचिकता मिळू शकते.
NCLTची मंजुरी हा या प्रक्रियेतील महत्त्वाचा टप्पा असला तरी प्रत्यक्ष डिमर्जर प्रभावी होण्यासाठी प्रमाणित आदेश RoC कडे दाखल होणे आवश्यक आहे. त्यानंतर दोन्ही व्यवसायांची स्वतंत्र आर्थिक कामगिरी आणि बाजारातील मूल्यांकन हे गुंतवणूकदारांसाठी अधिक महत्त्वाचे ठरणार आहे.
